Hoe verloopt het CBR praktijkexamen met een automaat auto stap voor stap

Portret van Femke Janssen, rijinstructeur en faalangstspecialist in Budel
Femke Janssen
Ervaren rijinstructeur en faalangstspecialist
CBR praktijkexamen met automaat · 2026-02-15 · 8 min leestijd

Staat je rijbewijs examen voor de automaat auto bij het CBR binnenkort op de planning? Dan is het slim om precies te weten wat je te wachten staat.

Want hoewel het rijden in een automaat vaak als rustiger wordt ervaren – geen gedoe met een koppeling en schakelen – blijft het natuurlijk wel een officieel examen. En dat voelt best spannend. In dit artikel lees je hoe de dag er precies uitziet, van aankomst bij het CBR tot het moment dat je hoort of je geslaagd bent. We gaan stap voor stap door het proces heen, in helder Nederlands, zodat je precies weet wat je kunt verwachten.

Voordat je begint: aanmelden en de theorie

Voordat je überhaupt mag beginnen met praktijklessen of een examen kunt aanvragen, moet je het theorie-examen hebben gehaald. Dit is bij de automaat net zo verplicht als bij een handgeschakelde auto.

Je vraagt je theorie-examen aan via de website van het CBR. De kosten hiervoor bedragen op dit moment €29,50. Als je geslaagd bent voor je theorie, ben je klaar voor de praktijk.

Het aanvragen van het praktijkexamen doe je ook online via het CBR.

De kosten voor het praktijkexamen (inclusief de tussentijdse toets) bedragen €95. Dit bedrag kan in de loop van de tijd wijzigen, dus check altijd even de actuele tarieven op de site van het CBR. Je meldt je aan via je rijschool of, als je zelfstandig oefent, direct via het CBR. Zodra je een datum hebt geprikt, begint de echte voorbereiding.

De Tussentijdse Toets (TTT): oefenen in examenstijl

Hoewel de TTT niet verplicht is, wordt hij wel vaak aangeraden. Het is een soort proefexamen, maar dan zonder de officiële druk.

Je rijdt dezelfde route en dezelfde opdrachten als bij het echte examen, maar je krijgt geen rijbewijs als je slaagt.

In plaats daarvan ontvang je een adviesformulier van de examinator. Hierop staan je sterke punten en punten waar je nog aan kunt werken. Dit is ontzettend waardevol, want je weet precies wat je kunt verbeteren voordat het echte examen begint.

De kosten voor de TTT zitten vaak inbegrepen bij het praktijkexamen tarief (de €95), maar dit verschilt soms per rijschool. Check dit dus even goed. De TTT duurt net zo lang als het examen en is een perfecte generale repetitie.

De dag van het examen: stap voor stap

Het is zover: de examendag. Je voelt waarschijnlijk de zenuwen wel een beetje, en dat is normaal.

1. Aankomst en identificatie

We nemen de stappen met je door, zodat je weet wat er gebeurt. Je meldt je bij de balie van het CBR-vestiging. Zorg dat je op tijd bent – liefst tien minuten van tevoren.

2. De kennismaking en de controle van de auto

Je neemt een geldig ID-bewijs mee (paspoort, identiteitskaart of rijbewijs). De examenassistent controleert je gegevens en je legitimatie.

Vervolgens wacht je in de wachtruimte totdat de examinator je komt ophalen. Blijf rustig en adem diep in, dit is slechts de administratieve start. De examinator haalt je op en stelt zich voor.

Samen loop je naar de auto die je gaat gebruiken. Meestal is dit een auto van de rijschool, maar soms mag je ook je eigen auto gebruiken (mits deze voldoet aan de eisen).

3. De examenroute: rijden en manoeuvres

Eerst controleert de examinator je auto op gebreken. Je moet aanwijzen waar de ruitenwissers, de verlichting en de richtingaanwijzers zitten.

Ook controleer je de bandenspanning en de olie. Dit is onderdeel van de zogenaamde "voorbereidingshandelingen". Als je een automaat rijdt, hoef je niet te laten zien hoe je de koppeling bedient, maar je moet wel weten waar de parkeerrem (handrem of elektronische rem) zit en hoe je de auto in de ‘P’ (Park) zet. Daarnaast moet je laten zien dat je de veiligheidsgordel goed kunt vastmaken en dat je de hoofdsteun op de juiste hoogte kunt afstellen.

Dit klinkt simpel, maar het zijn verplichte onderdelen waar je punten voor krijgt of verliest. Nadat de auto is gecontroleerd, stap je in en begint het examen.

  • Voorsorteren: Tijdig de juiste richting aangeven en op de juiste baan rijden.
  • Hellingproef: Bij een automaat is dit minder complex, maar je moet wel weten hoe je de auto op een helling veilig parkeert en weer laat wegrijden zonder terug te rollen.
  • Parkeeropdrachten: Je krijgt een parkeeropdracht, zoals fileparkeren of parkeren langs de stoep. Bij een automaat gaat dit soepel; je gebruikt de ‘P’ stand en de rem.
  • Omkeeropdracht: Je moet de auto keren door middel van een aantal sturen vooruit en achteruit.
  • Bochten: Je rijdt door smalle straten en maakt bochten met een lage snelheid.

De examinator geeft je aanwijzingen via een navigatiesysteem of mondeling. Je rijdt ongeveer 35 tot 40 minuten. Tijdens deze rit voer je verschillende opdrachten uit.

4. De bijzondere manoeuvres

Belangrijk bij een automaat is dat je je focust op de weg en het verkeer, omdat je niet hoeft te schakelen. De examinator let extra op of je je handen goed aan het stuur houdt (de 9-3-positie is ideaal) en of je goed blijft kijken.

  • Fileparkeren: Achteruit inparkeren tussen twee auto’s.
  • Parallel parkeren: De auto langs de stoep parkeren.
  • De hellingproef: Zoals hierboven genoemd, cruciaal voor het voorkomen van wegrollen.

Je zult onder andere de volgende dingen moeten doen: Een specifiek verschil met een handbak is het gebruik van de ‘L’ stand (Low) of de ‘B’ stand (Brake) bij sommige automaten. De examinator verwacht niet dat je hier expliciet op wordt getest, maar het is goed om te weten dat je de auto onder controle hebt, ook als je remmen moet in een bocht.

Een groot onderdeel van het examen zijn de bijzondere manoeuvres. Dit zijn de handelingen waarbij je langzaam rijdt en precies moet sturen. Denk aan:

5. De rit naar het CBR terug

Bij een automaat hoef je geen koppeling te bedienen, waardoor je je meer kunt concentreren op het sturen en het gas geven. Toch is het belangrijk om soepel te remmen en te accelereren. Rukkerig rijden wordt niet gewaardeerd.

Na ongeveer 35 minuten rijden, keert de examinator terug naar het CBR. Tijdens deze rit wordt er gelet op je rijgedrag in normaal verkeer.

Je moet laten zien dat je zelfstandig kunt rijden, rekening houdt met andere weggebruikers en de verkeersregels naleeft.

De examinator let hierbij op:

  • Heb je voldoende afstand tot je voorganger?
  • Geef je op tijd richting aan?
  • Kijk je goed in de spiegels voordat je van richting verandert?
  • Hoe ga je om met fietsers en voetgangers?

De uitslag: geslaagd of gezakt?

Zodra je weer bent geparkeerd bij het CBR, is het examen afgelopen en kun je terugkijken op het praktijkexamen dat je hebt aangevraagd.

De examinator stapt uit en vraagt je om ook uit te stappen. Je wacht even in de auto of erbij, terwijl de examinator de resultaten invoert in de computer. Dit duurt meestal niet langer dan vijf minuten.

De examinator vertelt je vervolgens mondeling of je geslaagd bent of niet. Als je geslaagd bent, krijg je direct het digitale rijbewijsbewijs.

Het echte rijbewijskaartje moet je nog wel ophalen bij het gemeentehuis (of laten bezorgen).

Je mag vanaf dat moment direct zelfstandig rijden in een automaat. Ben je gezakt? Dan legt de examinator uit waarom. Je krijgt een formulier mee met de reden van gezicht.

Meestal is het omdat er te veel (ernstige) fouten zijn gemaakt. Een ernstige fout is bijvoorbeeld gevaarlijk rijgedrag of het negeren van een verkeersbord.

Een klein foutje, zoals iets te laat remmen, telt minder zwaar. Je mag het examen na twee weken opnieuw doen.

Waarom kiezen voor een automaat?

Steeds meer mensen kiezen voor een automaat rijbewijs. De reden is simpel: het is relaxter.

Je hoeft niet na te denken over schakelen, waardoor je meer tijd hebt om het verkeer in de gaten te houden. Bovendien is de kans op stilstaan (stotteren) bij het wegrijden veel kleiner. Er is één belangrijk verschil in de regels: een rijbewijs B voor een automaat mag je alleen besturen in een auto met een automatische versnellingsbak.

Rijd je in een handgeschakelde auto, dan mag dat niet met dit rijbewijs.

Wil je later alsnog kunnen schakelen? Dan moet je een aanvullend examen doen.

Handige tips voor je examen

Om je kansen op slagen te vergroten, hier een paar concrete tips:

  • Ken de auto: Oefen in de auto waarmee je ook examen doet. Weet waar de knoppen zitten (ruitensproeier, verlichting, parkeerrem).
  • Gebruik de ‘P’: Bij stilstand zet je de auto altijd in de ‘P’ (Park). Doe dit bij verkeerslichten die lang op rood staan, maar bij kort rood kun je ook gewoon op de rem blijven staan (voet op de rem).
  • Rustig gas: Een automaat reageert heel direct op het gaspedaal. Probeer soepel te accelereren zonder te hijgen.
  • Blijf kijken: Omdat je niet hoeft te schakelen, heb je geen excuus om niet te kijken. Blijf constant spiegelen en over je schouder kijken bij het invoegen.
  • Ontspan: Ja, het is spannend, maar de examinator is geen boeman. Hij of zij wil alleen zien dat je veilig kunt rijden.

Conclusie

Het CBR praktijkexamen met een automaat auto verloopt in principe hetzelfde als een examen met een schakelbak, met als groot verschil dat je geen koppeling en versnellingen bedient. Benieuwd waar de CBR-examinator op let tijdens je automaat praktijkexamen? Hij beoordeelt vooral je verkeersinzicht, je veiligheid en je beheersing van de auto.

Door rustig te blijven, goed te kijken en de auto te kennen, maak je grote kans om in één keer te slagen. Zorg dat je je goed voorbereidt, misschien met een TTT, en ga vol vertrouwen achter het stuur. Succes!

Portret van Femke Janssen, rijinstructeur en faalangstspecialist in Budel
Over Femke Janssen

Femke helpt leerlingen met plezier en zelfvertrouwen hun rijbewijs te halen.

Volgende stap
Bekijk alle artikelen over CBR praktijkexamen met automaat
Ga naar overzicht →